Nowe kierunki badań
Fibromialgia i ból przewlekły: co zmierzono w badaniach?
W przeglądzie systematycznym Chen i wsp. z 2023 roku zebrano dziewięć badań z udziałem łącznie 288 osób z fibromialgią. W których uczestnicy oceniali odczuwany ból, zmęczenie i sen w kwestionariuszach. Autorzy podkreślili jednak potrzebę większych badań wysokiej jakości, zanim będzie można wyciągnąć pewne wnioski kliniczne.

W skrócie
- Neutralny przegląd badań Efrati (2015) i metaanalizy Chen (2023) nad fibromialgią: co oceniano w kwestionariuszach i jakie są ograniczenia.
- Kluczowy mechanizm: ciśnienie od 1,3 do 2,0 ATA zwiększa rozpuszczalność tlenu w osoczu.
- Kwalifikacja i bezpieczeństwo: indywidualny dobór protokołu w oparciu o stan zdrowia.
Spis treści
Fibromialgia wiąże się z przewlekłym bólem i zmęczeniem, dlatego osoby badane często pytają o nowe badania naukowe. Ważne jest, żeby znać zarówno opisane liczby, jak i słabe strony dotychczasowych prób.
Co sprawdzali badacze w próbach nad fibromialgią?
- Badanie
- Chen X. i wsp. (2023), *BMJ Open*
- Uczestnicy
- Dorośli z fibromialgią (9 badań)
- Liczba osób
- 288 osób łącznie
- Co mierzono
- Odczuwany ból, punkty tkliwe, zmęczenie, sen, objawy uboczne
- Co opisali autorzy
- W części badań zaobserwowano niższe wyniki bólu w ankietach, przy małych próbach i ryzyku błędu
- Badanie
- Efrati S. i wsp. (2015), *PLoS ONE*
- Uczestnicy
- Kobiety z fibromialgią
- Liczba osób
- 60 kobiet (losowy podział z grupą odroczoną)
- Co mierzono
- Kwestionariusze bólu, progi bólowe, obraz SPECT
- Co opisali autorzy
- Opisano zmianę wyników w grupie po 40 sesjach (2,0 ATA, 90 min) wobec grupy czekającej
- Badanie
- UHMS (*HBO Indications*)
- Uczestnicy
- Lista wskazań medycznych
- Liczba osób
- —
- Co mierzono
- Stanowisko towarzystwa medycznego
- Co opisali autorzy
- Fibromialgia nie znajduje się na liście standardowych wskazań klinicznych UHMS
| Badanie | Uczestnicy | Liczba osób | Co mierzono | Co opisali autorzy |
|---|---|---|---|---|
| Chen X. i wsp. (2023), *BMJ Open* | Dorośli z fibromialgią (9 badań) | 288 osób łącznie | Odczuwany ból, punkty tkliwe, zmęczenie, sen, objawy uboczne | W części badań zaobserwowano niższe wyniki bólu w ankietach, przy małych próbach i ryzyku błędu |
| Efrati S. i wsp. (2015), *PLoS ONE* | Kobiety z fibromialgią | 60 kobiet (losowy podział z grupą odroczoną) | Kwestionariusze bólu, progi bólowe, obraz SPECT | Opisano zmianę wyników w grupie po 40 sesjach (2,0 ATA, 90 min) wobec grupy czekającej |
| UHMS (*HBO Indications*) | Lista wskazań medycznych | — | Stanowisko towarzystwa medycznego | Fibromialgia nie znajduje się na liście standardowych wskazań klinicznych UHMS |
Co te dane pokazują, a czego nie pokazują?
W próbach klinicznych uczestnicy oceniali własne samopoczucie w kwestionariuszach. Część badań nie miała grupy pozorowanej (sham), więc badani wiedzieli, czy korzystają z komory. Ponadto w analizowanych badaniach stosowano różne ciśnienia (często 2,0–2,4 ATA) w warunkach szpitalnych.
Warunki badań naukowych (ciśnienie, 100% tlenu, nadzór lekarski) różnią się od domowego korzystania z komory. Wyniki z ankiet w badanej grupie nie są obietnicą zmniejszenia bólu dla żadnej osoby.
Co to oznacza dla Ciebie?
Jeśli odczuwasz przewlekły ból mięśni, stawów i stałe zmęczenie, postępowanie prowadzi lekarz reumatolog lub lekarz rodzinny w połączeniu z ruchem i fizjoterapią. To lekarz decyduje, jakie kroki są bezpieczne w Twojej sytuacji.
Dlaczego w badaniach bólu tak ważna jest grupa sham?
Odczuwanie bólu, zmęczenia i jakości snu zależy mocno od nastawienia, odpoczynku i uwagi ze strony personelu. Kiedy badani wiedzą, że biorą udział w nowej procedurze, ich oceny w ankietach często zmieniają się już z samego faktu opieki.
Z tego powodu autorzy przeglądu w *BMJ Open* z 2023 roku zwrócili uwagę na konieczność większych, starannie zaślepionych prób. Dopiero one pozwolą ocenić trwałość zmian po zakończeniu cyklu sesji klinicznych.
Dowody naukowe i literatura
Przegląd badań dla tematu: Fibromialgia i ból przewlekły: co zmierzono w badaniach?. Publikacje wskazują na istotną rolę ciśnienia i odpowiedniego czasu ekspozycji.
- Typ
- metaanalizy, badania RCT oraz rejestry kliniczne UHMS/Cochrane
- Wnosi
- weryfikacja skuteczności i bezpiecznych ram ciśnieniowych
- Granica
- protokoły szpitalne (2.5-3.0 ATA) różnią się od komór łagodnych (1.3-2.0 ATA)
Pytania na konsultację i kwalifikację
- Jaki jest główny cel terapii i spodziewany miernik efektu?
- Czy istnieją jakiekolwiek przeciwwskazania ze strony uszu, zatok lub płuc?
- Jaka liczba sesji w serii jest rekomendowana dla tego wskazania?
Rekomendacja ekspertów
Zawsze zapisz swoje objawy i przyjmowane leki przed pierwszą wizytą, aby personel mógł precyzyjnie dobrać parametry sesji.
Polecane przewodniki i powiązane tematy
Pytania i odpowiedzi
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy przed sesją wymagana jest konsultacja medyczna?▾
Tak, każda osoba przed skorzystaniem z komory powinna wykluczyć przeciwwskazania bezwzględne (np. nieleczoną odmę opłucnową).
Jakie ciśnienie jest stosowane podczas sesji?▾
W komorach OxyLife ciśnienie robocze wynosi od 1,3 do 2,0 ATA w zależności od indywidualnego protokołu i wskazań.
Jak należy się przygotować do pierwszej wizyty?▾
Zalecamy wygodne, 100% bawełniane ubranie, nawodnienie organizmu oraz zabranie dokumentacji medycznej.
Disclaimer medyczny
Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej, diagnostyki ani indywidualnej kwalifikacji do HBOT.
Źródła użyte w tekście
Badania i dokumenty, na których opiera się artykuł
- 1Chen X. i wsp. (2024)
Chen X. i wsp., *Efficacy and safety of hyperbaric oxygen therapy for fibromyalgia: a systematic review and meta-analysis*, BMJ Open 2023. PubMed / Medline.
Recenzowana publikacja naukowa lub wytyczne kliniczne.
Otwórz źródło - 2Efrati S. i wsp. (2024)
Efrati S. i wsp., *Hyperbaric oxygen therapy can diminish fibromyalgia syndrome - prospective clinical trial*, PLoS ONE 2015. PubMed / Medline.
Recenzowana publikacja naukowa lub wytyczne kliniczne.
Otwórz źródło - 3Undersea and Hyperbaric Medical Society (UHMS) (2024)
Undersea and Hyperbaric Medical Society (UHMS), *Indications for Hyperbaric Oxygen Therapy*. PubMed / Medline.
Recenzowana publikacja naukowa lub wytyczne kliniczne.
Otwórz źródło
Konsultacja Omega-3
Chcesz omówić swój przypadek?
Odpowiemy na pytania o kwalifikację, ciśnienie robocze oraz przygotowanie do bezpiecznej sesji w komorze hiperbarycznej.
Baza wiedzy HBOT
Powiązane artykuły

Aktywność po radioterapii
Przegląd Cochrane z 2023 roku (Lin i wsp.) zebrał 18 badań z udziałem 1071 osób z późnymi uszkodzeniami po radioterapii. Oceniając głównie objawy ze strony pęcherza, odbytnicy i żuchwy. W badaniach tych nie oceniano jednak samego powrotu do sportu ani wydolności fizycznej.

Choroba Crohna i przetoki
Metaanaliza Dokmaka i wsp. z 2024 roku objęła 16 małych badań z udziałem łącznie 164 osób z przetokową postacią choroby Crohna. Autorzy opisali zbiorczą odpowiedź kliniczną na poziomie 87% i remisję na poziomie 59%. Ale zaznaczyli ryzyko błędu we wszystkich włączonych pracach oraz brak badań z losowym doborem (RCT).

Long COVID i funkcje poznawcze
W randomizowanym badaniu Zilberman-Itskovich i wsp. opublikowanym w *Scientific Reports* w 2022 roku porównano dwie grupy osób z objawami po COVID-19. Jedna grupa przeszła 40 sesji przy 2,0 ATA, a druga korzystała z procedury pozorowanej (sham). Autorzy opisali różnice w wybranych testach poznawczych, kwestionariuszach zmęczenia oraz obrazowaniu mózgu, zaznaczając potrzebę dalszych badań długoterminowych.